Adventsvikuskifti

Reyði krossur.

Vit fóru ein túr út í Stiðjagøtu í Havn, har Reyði krossur hevur sín klædnahandil. Nógvar flottar troyggjur vóru til søli. Á myndini sæst Turið millum Vibeke og Jóahannu.

Jólastákan í Havn.

Eg datt inn á gólvið í kaffistovuni í Steinatúni, stak hugnaligt – og gott kakao.

 So fór eg oman á reinsaríið, har Norrøna felagið skipaði fyri norðurlendskum jólahugna, helt tað byrjaði kl. 3, men tað endaði kl. 3, so tá ið eg kom, fóru tey at pakka saman. Hevði eg nú havt børn, so fór eg kanska at taka ímóti jólaskipinum…….

Hósvíkar kirkja endurvígd.

 

Vit fóru norð til Hósvíkar til hátíðargudstænastu. Bispur og eini seks prestar vóru við í tiltakinum. Tað. sumeg serliga festi meg við var krossurin á tí nýggja flotta messuaklinum, hann er bundin við dominobinding og hevur ein desideraðan træeffekt. Flott.

Blíðskapur á Vørðuvegi.

 

Kitty og Sølvi høvdu boðið okkum til døgurða, og tað var sanniliga veitsludøgurði.

Og nú er 3. sunnudagur í advent farin.

Aldursforsetin takkar fyri seg

Turið beyð starvsfeløgum eina góða máltíð í gjár. Hon setti á borðið og Hansa kom við matinum. Tey á FMD eru sum ein familja, enn eru tey ikki fleiri hundrað, sum tað verða á Glasi. Men tá ið Turið byrjaði vóru tey enn færri.

Turið hugleiddi um, at fyrsta hon byrjaði sum stundentahjálp var Christian Matras við hvørt har úti, hann kom út í taksabili til at sláa eitthvørt upp, og Jóhan Hendrik og Christian Matras plagdu at tosa um orð.  Og so fortaldi hon um ta ferðina, tá ið hon skrivaði meistarafyrilestur um tjóðskaparskaldskap og sang hann saman við Annfinni og Jógvan.

Malan og Bergur bóru Turið heilsan, og hon fekk eina pena dekorasjón frá teimum øllum.

Og so í dag fekk Turið meg út at ganga, nýtt er tað, ið sjáldan sker. Tað er deiligt at hava eina, sum gevur tær eitt gypp í afturpartin.

Robert Harris: Pompeji (2003)

Áðrenn eg fór til Rom í november í ár, tosaði eg við mína góðu vinkonu Hanne, sum er eitt slag av Rom serfrøðingi, hon lænti mær ferðabøkur og greinar, og so lænti hon mær hesa bókina.

Bókin er um eldgosið í Vesuv í 79 e. Kr.

Høvuðspersónurin er Attilius, vatnmeistari ella Aquarius. Hann hevur ábyrgd av tí stóru Augustavatnveitingini. Hetta starv hevur verið í hansara familju í fleiri ættarlið og er eitt heiðusstarv og sera ábyrgdartungt. Vit hoyra um ta víðagitnu rómversku vatnveitingina.

Sum Aquarius verður hann fløktur upp í korruptión, brotsverk og eldgos, tá ið hin unga, vakra Corelia biður hann hjálpa, tí at pápi hennara er í ferð við at tveita ein træl fyri ránsfiskarnar, sum revsing fyri, at nakrir fiskar eru deyðir í brunninum. Trælurin sigur, at tað er vatnið, ikki hann, sum hevur dripið fiskarnar.

Pápi Coreliu er beistið í søguni, maktsjúkur, snildur, ómentaður og harðrendur.

Vit fáa eisini innlit í forna, rómverska siðmenning. Í Pompeji er yðjandi lív og luktur. Vit síggja skipaflotan við trælum sum rógvarum.

Tá ið eldgosið er, fylgja vit vísindamanninum Pliniusi yngra, sum skrásetir alt hann sær, meðan eldgosið er, og øll onnur flýggja. Og vit fylgja Aquarius, sum gongur á Vesuv og leitar eftir sínum undangongumanni í starvinum, sum er vorðin dripin, samstundis sum vit vita , at leigudrápsmaður er eftir honum. Náttúrukreftirnar, tá ið Vesuv goysir, eru sera hugtakandi og væl lýstar. Stílurin er  realistiskur og vísir til eina rúgvu av keldum. 

Ein sera spennandi bók við brotsverki, uppkláring, romatikki og nógvum mentanarsøguligum innihaldi.

Desember er veitslumánaður

Sólveig hevði gjørt eina deiliga fiskasúpan. og forrætturin var ósøt ostagóðaráð við osti. Mín bindiklubbur tann besti í verðini, tíverri var Marianna ikki við. Hon slær sínar trillur aðrastaðni.

Nú er kanska síðstu ferð, tey hava ruddingardag í Hoydølum, so eg og hini gomlu sluppu vð at heilsa uppá. Tað var deiligt at síggja tey aftur, arbeiðsfelagarnar.

 

Christian stendur aftanfyri stólpan

.Á Tjóðpallinum hava tey kabarettina Café gløgg, skemtiligt, men rættiliga lætt í vektini. Vit fingu gløgg frá Jenny, tá ið vit komu. Summar sketsjur vóru stuttligar t.d. tann um matsnobbaríið, og tann við teimum gomlu rokkarunum, sum sungu Jim Riv. Sketsjin um ein smádrong, sum verður spurdur, hvat hann ynskir sær til jóla hevur verið á FB nú leingi á svenskum, tað er ikki so originalt, øll kenna hana. Sketsjin um lambið, sum var adopterað, var eisini rættiliga góð og passaliga grotesk. Tey sum spældu vóru: Hans, Mariann, Gunnvá og Nicolaj. Herligt at hava klaverspæl afturvið alla tíðina, gott Magnus.

Skilji, hvør sum vil

Eg skilji á onkrum, at okkara skiljing er bert ein viðfáningur? At ruskið verður blandað í stóra pott, tá ið tað kemur á Hjalla? Eg hopi ikki, at tað passar.

Heima skilja vit jú bara pappír fyri seg og annað fyri seg. Men vit skilja øll, at vit mega skilja nógv neyvari. Onkur glasbingja stendur onkustaðni, men eg skilji ikki, at tær ikki eru fleiri.

Og hví er tað loyvt at dálka so nógv við litaðum, glittaðum viðgjørdum pappíri, sum er pakkað inn í plast??? So sigur onkur kanska, at eg kann skriva á postkassan, at eg vil ikki hava tað, men tað er mín postkassi, eg kann heldur skriva, um eg VIL hava teirra dálkandi tilboð, sum í síðsta enda als ikki eru tilboð, bert rusk. Vóni tað nýggja býráðið fer at hava sterkari grønan ruskprofil.

Bókadagar 2016

Nú eru bókadagarnir nóg stórir, størst er ikki altíð best. Men nógv spennandi var á skránni í ár.

Tað fyrsta, eg fór til, var stuttsøgukvøldið hjá Katrinu Christiansen. Ikki allar søgurnar, tey lósu, vóru nýggjar, men onkrar vóru nýggjar. Húsini eru stórfingin, má eg siga. Viðurin gevur góða luft inni, og smárættirnir frá Hafnia vóru góðir. Fyrst fór mín bólkur upp í gjøgn, síðan niður í handilin og at enda í toystovuna, har vit plagdu at keypa undirklæði og buksuelastikk. Mariann las eina søgu hjá Katrin Ottarsdóttur, sum veruliga fangaði. Tíverri var upplesarin ikki nóg væl fyrireikað, kennir ikki linoleum ella Vagn Holmboe, ná grumpy…men tað darvaði.

Í handlinum las Gunnvá Rottuna hjá Sólrun Michelsen, hana havi eg lisið so ofta. Men Gunnvá er ein av mínum yndislesarum, so tað var njóting.

Og uppi í toydeildini las Hans m.a. eina horror søgu hjá Sámal Soll. Og hygg hvussu flott hølið er.

Eg var til setanina, talan hjá CCJ var also stuttlig, nakað beisk, men væl skrivað. Kanska tann stutti formurin hóskar fult so væl til hansara? Hevur hann skrivað stuttsøgur?

Eg hoyrdi Urd tosa við Siri, tað var sera áhugavert at síggja og hoyra kvinnuna, sum sum 3.ættarlið tilflytari í DK hevur skrivað søguna Ø. Hugsi, at líkskapurin millum londini kanska er yvirmettur, so at tilflytingin og tilvenjingin verður undirmett, verður ikki sæð sum nakað, sum vit nýtast at fáast við ella tosa um, tí at sýrar og iranar hava tað so nógv truplari. men nógvir føroyingar og grønlendingar í Danmark og danir og grønlendingar í Føroyum hava henda longsul, kanska ein undirmettan longsul.

Eg hoyrdi tíverri ikki so nógv annað, fór í brúdleyp í Dali, men sunnudagin var so framløgan hjá mær og næmingunum av bókini “Vælkomin”, hon gekk væl, tað søgdu øll . Tær eru bara so raskar og áhaldandi, tær læra alla tíðina. Myndin er tikin, tá ið alt var væl yvirstaðið.

Integratiónspolitikk nú! Námsætlanir nú! Útlendingarnir eru her nú! Børnini blíva stór nú!

Fundur á Oyrabakka 23. Nov. 2016
Kommunan skipaði fyri fundinum, og tey høvdu boðið barnagarðsstarvsfólki og lærarum á fund, fundurin var annars almennur. Nógv fólk var møtt í miðhøllini á felagsskúlanum. Tað eru summar kommunur, sum eru fyrr enn aðrar at rassast. Rúni og Tórhild Bjarkhamar eru nógv umbiðin sum skeiðshaldarar.

David Im tosaði á enskum. Hann greiddi frá, hvørji øki eru mest átroðkandi at fáa loyst á útlendingaøkinum: upplýsing, arbeiðspláss o.a. Hann segði eisini, at tey arbeiða við tulkatænastu, hann hevur ein lista við nøvnum á tulkum við 14 ymiskum málum.

Rúni Bjarkhamar greiddi frá innihaldinum í skeiðunum tey hava havt. Hann legði út við at siga, at teirra skeið vóru øðrvísi enn vanlig skeið, men kom ikki nærri inn á “vanlig” skeið. Hann er søgu- og samfelagslærari, so hann hevur undirvíst í søgu, heilt frá ístíð og landnámi yvir einahandilstíð og til okkara tíð, í geografi um basaltfláir og annað. Tað er so heilt øðrvísi enn míni skeið.  Annars upplýsing um stovnar og mentanarfyribrigdi í Føroyum. Málsliga byrja tey við stuttum setningum og fara víðari við torførari setningum, so har líkjast vit. Hann segði einki um mállæru, einki um tilfar, tey brúka. Skeiðið er 35 tímar.

Tórhild Bjarkhamar tosaði um, hvussu nógv samfelagið er broytt, og hvussu tað alla tíðina broytist, um globaliseringina. Ein útlendingur kemur til Føroya um vikuna, vit noyðast at fylgja við og fáa intergrasjónina at rigga, nú, áðrenn tey verða so mong og gera síni egnu samfeløg innan í samfelagnum. Okkara samfelag er so lítið, at tað tolir ikki, at fleiri minisamfeløg eru innan í samfelagnum.
Hon tosaði nógv um, at stórur mentanarmunur er millum útlendingar og føroyingar. Tey koma við heilt aðrari bakgrund viðv. T.d. hvør ræður í húsinum, hvussu uppalir mann síni børn, virðing fyri autoritetum osfr.

Tórhild gav okkum eina sera stutta kunning um MIPEX (Migrant Integration Policy Index) og ICDP (International Child Development Programme). Tað fyrra er eitt mát fyri, hvussu væl lond klára at integrera útlendingar. Tey verða mátað viðvíkjandi arbeiðsmarknað, familjusamanføring, diskriminatión v.m. Tað seinna er eitt amboð hjá teimum, sum fáast við børn, sum kanska eru veik ella illa tilpassað, ella øll børn kanska, ikki serstakliga tilflytarar. Amboðið hevur við empati at gera og "barnið í fokus" við sínum unikku upplivingum osfr.
Niðurstøðan var, at barnagarðar, skúlar og kommunur eiga at hava ein politikk, eina mannagongd “at møta útlendingum”. Ein akkerspersónur eigur at vera, sum kann fylgja við og stuðla og tosa við útlendingar. Her var tað eg hugsaði, er hetta ikki ein uppgáva, sum skal loysast fyri alt landið? Er hetta kanska ein MMR uppgáva? Tórhild helt, at tá ið eingin integratiónspolitikkur ER frá landsins síðu, so má mann byrja sjálvur. Also hvør skúli, og hvør barnagarður ger sína mannagongd??? Tað er eitt sindur tað sama, sum tá ið eg havi gjørt skeið, royndir og skúlabók sjálv við ongumn reglum, men mann má byrja onkustaðni. Tey komu ikki inn á, at eingin námsætlan er fyri føroyskt sum fremmandamál, hvørki í barnagarði, barnaskúla ella vaksnamannaundirvísing. Tað er jú 3 námsætlanir, kann mann siga, sum mangla. Í bóklinginum hjá Útlendingastovuni til útlendingar eru nevnd 11 støð í Føroyum, sum hava undirvísing í føroyskum fyri útlendingar, men 11 námsætlanir, tað verður í so nógv – - til somu lærugrein.